Dieta planetarna staje się standardem w polskiej edukacji

Od 1 września 2026 roku w polskich placówkach oświatowych zaczną obowiązywać nowe standardy żywienia, które stawiają na zdrowie dzieci oraz ochronę zasobów naturalnych. Opublikowane przez Ministerstwo Zdrowia rozporządzenie z dnia 16 lutego 2026 r. to krok milowy w stronę nowoczesnej edukacji żywieniowej, która obejmie ponad 5,3 mln uczniów w blisko 45 tys. placówek w całym kraju. 

Rozporządzenie kładzie silny nacisk na wzmocnienie ochrony zdrowia przez ograniczenie spożycia cukrów, soli i tłuszczu. Zasadniczym celem regulacji jest przede wszystkim kształtowanie prawidłowych nawyków żywieniowych, które wpłyną na kondycję młodych Polaków w ich dorosłym życiu. Jednak to co stanowi o wyjątkowości nowych standardów to wzięcie pod uwagę także aspektów środowiskowych związanych z konsumpcją żywności. Odwołanie się do zasad diety planetarnej i zwrócenie uwagi na ograniczenie marnowania żywności, pokazuje dbałość o zdrowie publiczne i troskę o zasoby przyrodnicze. 

Kluczowe zmiany w jadłospisach 

Najistotniejszą zmianą w tygodniowym jadłospisie jest wprowadzenie obowiązku serwowania minimum jednego pełnowartościowego obiadu roślinnego przygotowanego na bazie nasion roślin strączkowych, takich jak soczewica, fasola czy ciecierzyca. W dni, w których w menu pojawia się mięso lub ryba, placówki są zobowiązane zapewnić osobom niespożywającym produktów odzwierzęcych alternatywną potrawę roślinną. Posiłki powinny być przygotowane z użyciem niskoprzetworzonych produktów, a co najmniej dwa razy w tygodniu podstawą zup powinny być wywary warzywne. 

Reforma dotyka również asortymentu dostępnego w sklepikach oraz automatach vendingowych. Sprzedawane tam produkty, w tym pieczywo, nabiał czy przekąski zbożowe, muszą spełniać rygorystyczne kryteria jakościowe. Przykładowo, napoje przygotowywane na miejscu mogą zawierać maksymalnie 5 g cukrów dodanych na 250 ml produktu gotowego do spożycia. Nowe przepisy dopuszczają również sprzedaż wysokiej jakości produktów bezglutenowych oraz napojów roślinnych wzbogaconych w wapń i witaminę B12, co realnie zwiększa dostępność zdrowych opcji dla dzieci z różnymi potrzebami żywieniowymi 

Partnerstwo na rzecz trwałej zmiany 

Skuteczność transformacji żywieniowej w szkołach zależy od współpracy administracji publicznej, organizacji pozarządowych oraz sektora biznesowego.

W proces ten angażuje się również Lidl Polska, ułatwiając dostęp do produktów wpisujących się w nowe wymagania.

Wprowadzenie nowych standardów to dobry fundament dla budowania nawyków, , jednak samo rozporządzenie to dopiero początek systemowych zmian. Pełne wykorzystanie potencjału nowych przepisów wymaga teraz intensywnej pracy nad edukacją i wsparciem kadr zajmujących się żywieniem – w szczególności intendentów oraz personelu przygotowującego posiłki – w zakresie wdrażania aktualnych przepisów do praktyki.  

Równie kluczowym krokiem na przyszłość jest budowanie świadomości wśród całych rodzin, ponieważ spójność między szkolnym talerzem a nawykami wyniesionymi z domu jest niezbędna, by dbałość o zdrowie i zasoby planety stała się dla uczniów naturalnym standardem. Dopiero połączenie decyzji ministerialnych z realnym zaangażowaniem personelu placówek i rodziców daje szansę na to, by teoria zdrowego stylu życia trwale zmieniła codzienność młodego pokolenia.